Radyo

 

 

 

 

Radyonun Tarihçesi:

İşin teknik detayına girmeden kısaca radyo'nun tarihine bir bakalım isterseniz.

1900 - 1917 arasında Amerika'da amatörler tarafından farklı lisanssız vericiler denendiyse de, bunların çoğalmasından kaynaklanan sorunlar ve 1.nci Dünya Savaşı nedeniyle bu çalışmalara kısıtlamalar getirildi. Savaş sonrası kısıtlamalar kaldırılınca büyük firmalar bu alanı karlı görerek yatırımlara başladı. İlk 4 büyük verici istasyonu 1920-1920 arasında "Westinghouse" şirketi tarafından kuruldu. "AT&T" (Amerikan Telefon-Telgraf Şirketi) "General Elektrik" ve "RCA" da piyasaya girerek bu alanda öncülük ettiler. Bu tarihten sonra bir patlama yaşandı ve bu alanda çalışan firma sayısı 1922 sonuna kadar 500'e ulaştı.

 

Bu da demek oluyor ki, amatör cihazları bir kenara koyarsak ticari anlamda ilk radyolar 1920 ' lerden sonra insanoğlunun hizmetine sunulmuştur. Koleksiyoncuların ellerinde bu tarih öncesine ait deneysel ürünler bulunsa da ticari amaçlı ve kayıt altındaki seri üretim radyolar bu gün (2010) itibariyle 90 yaşından daha eski değildir.

 

Bu bilgileri vermenin bir amacı, ne alıp sattığımızı biraz öğrenmektir. Internet satış sitelerinde eski radyolarını satarken "120, 140, 200 yıllık" gibi ömür biçen, bazen de "dedemin dedesinden kalmış" gibi kelimeler kullanan bazı satıcılarımız umarım bunları okurlar... Hatta geçen bir sitede, üzerinde nikelajlı (!) düğmeler olan (Atwater Kent'e benzetilmiş) bir sandığı , "Dünyanın En Eski Radyosu" diye pazarlamaya çalışan bir ilanı gördüm.

Bir başka amaç ise koleksiyoncularımızın değer biçerken "yaş" faktörünü göz önüne almaları ve cihazın ne kadar az veya çok bulunabilir olduğunu tahmin etmelerine yardımcı olmaktır.

Evinde dekor olarak kullanmak için "eski radyo" arayanlar da burada bazı uygun bilgi ve radyo bulabilirler ancak "Eskiradyo.net" genelde koleksiyonculara hitap edecek bilgi ve malzemeyi içerecektir.

 

Çalışma Şekline Göre Radyo Tipleri:

Üretim malzemesi, sırası ve enerji kaynağına göre radyoları 4 farklı sınıfa ayırabiliriz.

 

1-Enerjisiz (pilsiz-elektriksiz) çalışan radyolar.

Bu tip ilk radyolar, havadaki manyetik alanı algılayarak genelde yüksek empedanslı bir kulaklık aracılığı ile birlikte kullanılan radyolardır. KRİSTAL RADYOLAR (crystal radio sets) olarak adlandırılırlar. Çoğunlukla amatör (HAM) radyo meraklıları tarafından evde üretilmiş olup, fabrikasyon üretimi radyolar da mevcuttur. 

 

2-Pilli-Bataryalı radyolar.

Bu tip radyolar, radyo lambasının keşfinden sonra radyonun çalışması için gereken enerjinin (elektrik kullanımının yaygın olmadığı yıllarda) 1-3 adet pil aracılığı ile çalışan radyolar olup, ÇİFTLİK RADYOLARI (farm radio) olarak adlandırılırlar.

 

3-Elektrikli radyolar.

Bu tip radyolar, özellikle elektriğin kasaba ve köylere ulaşımınının yaygınlaşmasından sonra üretilmeye başlanmıştır. Günümüzde olduğu gibi. 1925-1955 arası dönemi demek te mümkündür.

 

4-Transistörlü-Entegreli radyolar.

Bu tip radyolar, yarı-iletken teknolojisinin günlük hayatta kullanıma başlamasından sonra üretilen radyolar olup bizim (en azından benim) ilgi alanımıza girmiyor.

 

Ana Sayfa